Stalowa konstrukcja może wyglądać na dobrze zabezpieczoną: ma równą powłokę, nie rdzewieje i zachowuje kolor. Nie mówi to jednak, jak zachowa się podczas pożaru. Farba antykorozyjna i zabezpieczenie ogniochronne pełnią różne zadania, dlatego w projekcie i kosztorysie trzeba traktować je osobno.
Dla wykonawcy punktem wyjścia jest wymagana odporność ogniowa elementów. Dopiero znając ją, można dobrać system ochrony, ustalić grubości powłoki i oszacować zużycie materiału. Zamówienie „farby do stali z atestem” jest na tym etapie zbyt mało precyzyjne.
Przepisy określają wymaganą odporność konstrukcji
Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wiążą wymagania pożarowe między innymi z przeznaczeniem oraz wysokością budynku. Paragraf 212 dotyczy ustalania klasy odporności pożarowej, a § 216 podaje wymagania dla jego poszczególnych elementów.
Przykładowo podstawowa tabela w § 216 ust. 1 wskazuje dla głównej konstrukcji nośnej budynku klasy C wymaganie R 60, a klasy B — R 120. Są to przykłady, które należy czytać wraz z wyjątkami i pozostałymi przepisami dotyczącymi danego obiektu.
Litera R oznacza nośność ogniową, a liczba określa czas w minutach. Klasa R 60 odnosi się do zachowania nośności elementu przez 60 minut w określonych warunkach oceny pożarowej. Nie jest deklaracją czasu bezpiecznego użytkowania całego budynku podczas dowolnego pożaru.
Przepisy nie nakazują powszechnie stosowania konkretnej farby. Powłoka pęczniejąca jest jednym ze sposobów osiągnięcia wymaganej odporności. Wybór rozwiązania powinien wynikać z projektu zabezpieczenia konstrukcji.
Jak działa farba pęczniejąca?
Pod wpływem wysokiej temperatury powłoka pęczniejąca zwiększa objętość i tworzy warstwę izolującą stal od ciepła. Ma spowolnić nagrzewanie elementu, a przez to opóźnić utratę jego nośności. Zwykła emalia do metalu nie zapewnia takiego działania tylko dlatego, że jest odporna na podwyższoną temperaturę.
Także określenia „niepalna” czy „trudno zapalna” nie zastępują klasy odporności ogniowej elementu. Przy doborze zabezpieczenia potrzebne są dokumenty potwierdzające zastosowanie systemu do konkretnego rodzaju konstrukcji i wymaganej klasy.
Przegląd farb ogniochronnych dostępnych w SolidPaint, sklepie będącym partnerem publikacji, znajduje się tutaj: https://solidpaint.pl/pl/c/Farby-ogniochronne/151
Ta sama klasa R nie oznacza jednej grubości farby
Dwa elementy wymagające ochrony R 60 mogą potrzebować różnej grubości zabezpieczenia. Znaczenie mają rodzaj i wymiary profilu, powierzchnia narażona na działanie ognia oraz przyjęta temperatura krytyczna stali. W obliczeniach uwzględnia się między innymi wskaźnik masywności, opisujący geometrię nagrzewanego przekroju.
Z tego powodu nie da się rzetelnie wycenić zabezpieczenia wyłącznie na podstawie liczby metrów kwadratowych konstrukcji. Potrzebne jest zestawienie elementów i przypisanych im grubości suchej powłoki. Dopiero wtedy można obliczyć zapotrzebowanie na farbę, uwzględniając sposób aplikacji i straty wykonawcze.
Steelguard 651 — parametry produktu a projekt zabezpieczenia
Przykładem jest Steelguard 651, jednoskładnikowa, wodorozcieńczalna farba pęczniejąca do konstrukcji stalowych. PPG podaje możliwość uzyskania ochrony do 120 minut w warunkach pożaru celulozowego. Osiągnięcie konkretnej klasy zależy jednak od elementu i grubości przewidzianej w dokumentacji oceny systemu.
Produkt jest dostępny w ofercie SolidPaint: https://solidpaint.pl/pl/p/STEELGUARD-651/1893
Karta techniczna wskazuje zastosowanie w środowiskach wewnętrznych C1, C2 i C3. Podczas nakładania i utwardzania temperatura powietrza oraz podłoża powinna mieścić się w przedziale 10–40°C, a stal musi być przynajmniej o 3°C cieplejsza od punktu rosy. Wilgotność względna nie powinna przekraczać 80%. Takie wymagania mają znaczenie również przy pracach w hali, która nie jest jeszcze zamknięta lub ogrzewana.
Odbiór obejmuje cały system
Grunt pod farbę pęczniejącą i ewentualna nawierzchnia muszą należeć do rozwiązań dopuszczonych w dokumentacji systemu. Samodzielna zamiana jednej warstwy na tańszy odpowiednik wymaga sprawdzenia zgodności. Dotyczy to również późniejszego przemalowania konstrukcji ze względów estetycznych.
Przed nałożeniem nawierzchni trzeba potwierdzić uzyskanie wymaganej grubości suchej warstwy ogniochronnej. Przy odbiorze przydatne są przypisane do elementów wyniki pomiarów, zapis warunków aplikacji oraz dokumenty użytych wyrobów. Pozwalają one ocenić wykonanie zabezpieczenia i zaplanować naprawy, jeśli powłoka zostanie uszkodzona podczas dalszych prac na budowie.
Artykuł sponsorowany
